Néstor Rego Candamil
Grupo Parlamentario Mixto · Spain
“Que la Comisión Mixta de Transferencias es el mecanismo habitual para concretar aquello que, con carácter general, se establece en la ley y, en segundo lugar, que queda clara la responsabilidad del Estado español y que la Xunta de Galicia no tendrá que asumir más que las consecuencias de sus propias decisiones una vez que sea titular de l…”
“Curiosamente, nesa altura, nese debate, o señor Pedro Puy interveu aquí na anterior ocasión en que debatemos sobre a transferencia da AP-9, era portavoz do Partido Popular no Parlamento de Galicia e expresamente reclamou ao resto das forzas políticas eliminar todas as esixencias económicas para evitar darlle un -- 70 of 158 -- PLENO Y DIP…”
“Pero en el caso de Galicia es resultado de una infrafinanciación crónica, de un sistema de financiación que es profundamente injusto con nuestro país y también, -- 126 of 158 -- PLENO Y DIPUTACIÓN PERMANENTE 23 de julio de 2026 por qué no decirlo, por la mala gestión del PP.”
“Una reivindicación que en 2014 se registró en forma de proposición de ley, en diciembre de ese año en el Parlamento de Galicia, que terminó siendo debatida y aprobada en la primavera de 2016.”
“Porque vostede entenderá que se o goberno foi capaz de sacar nun único consello de ministros dunha modificación de crédito de10 400 millóns de euros para gasto militar, non nos vai convencer de que non pode sacar 1000 ou 1500 millóns de euros para darlle un impulso á modernización das infraestruturas ferroviarias, tal e como teñen comprom…”
“Hoxe é a proba do algodón. Se o Partido Popular está a favor desa transferencia poden votar a favor, mais xa sabemos que non o van facer porque xa votaron dúas veces en contra, buscando pretextos falsos, valéndose da mentira e da manipulación para xustificar máis unha traizón a Galiza, como despois farán, por certo, coa débeda, coa quita…”
The complete record
Every one of 3,309 lines we hold for Néstor Rego Candamil, in date order, each linked to its source. Free to read, in full, without an account. Page 62 of 67.
“Para evitar la sanción, después de hablar con el futbolista gallego y conociendo que no quería competir con la selección española, el seleccionador optó por no convocarlo. No obstante, aquello no le evitó las críticas y el acoso del españolismo, aunque también —hay que decirlo— el reconocimiento de buena parte de la afición gallega por su lealtad a su país, a su pueblo, y por su valentía. Nacho acabó su carrera deportiva profesional jugando en el Compostela, a pesar del interés de otros equipos de otras partes del Estado. Su sueño era poder competir internacionalmente representando a Galicia, jugar con la selección gallega, pero no pudo cumplirlo, entre otras cosas porque los gobiernos del Partido Popular proscribieron la misma existencia de una selección nacional en Galicia.”
“Permítanme que les traiga hoy un ejemplo paradigmático de lo que denuncia esta proposición de ley, aquel de hace años referido al jugador gallego del Compostela Nacho, canterano del Celta, club con el que subió a primera en la temporada 86-87y donde jugó las seis siguientes, y que en la temporada 92-93 pasó al Compostela, donde jugó otras nueve temporadas. Por su buen juego como lateral izquierdo y defensa, fue considerado en aquel momento por el seleccionador como propuesta para la Eurocopa de 1995 celebrada en Inglaterra, pero el jugador, al conocer las intenciones del entrenador, manifestó que no se identificaba con la selección española y que no tenía ambición de participar con ella.”
“Pero, volviendo al tema concreto de la participación en las elecciones estatales de forma obligatoria, es evidente que en un contexto en el que se sigue impidiendo la competición de las selecciones nacionales a nivel internacional, muchos deportistas, a pesar de su conciencia e ideario, optan por participar en la española para favorecer su carrera deportiva, en el ejercicio de sus legítimas expectativas personales y profesionales. Negarse a participar, además de implicar riesgo de sanción, también conlleva la muerte deportiva, debiendo soportar críticas ácidas de los medios, renunciar a beneficios económicos y problemas con patrocinadores, entre otras cuestiones.”
“Por eso aprovechamos la intervención de hoy para recordar que se debe garantizar la autonomía de las federaciones dentro de su ámbito y que no se puede pretender que sean delegaciones sin capacidad de decisión o autoorganización. Esto es lo que denuncia ERC y lo que recientemente nos trasladó, por ejemplo, la federación gallega de piragüismo, las más importante en su modalidad de todo el Estado español, y ahí están las medallas olímpicas para demostrarlo. Por eso reclamamos que el Consejo Superior del Deporte haga uso de su capacidad de supervisar estos procesos para mediar y exigir negociación y diálogo y que, en su facultad de supervisión de los estatutos, garantice que, como mínimo, se ajusten a los mínimos legales, rechazándolos en caso contrario.”
“Los deportistas no pueden participar en competiciones internacionales oficiales porque no se lo permiten sus selecciones nacionales, salvo en aquellos casos mencionados. Asimismo, todos los que se niegan a hacerlo en la selección española se exponen a sanciones, además de a una limitación en la práctica de su carrera profesional. La preeminencia que se pretende dar a las federaciones estatales también está generando en la actualidad graves problemas en los procesos de adaptación e integración de las federaciones autonómicas en las estatales, aprovechando en algunos casos la renovación de estatutos para imponer una normativa que ni siquiera respeta los mínimos previstos en esta nueva Ley del Deporte.”
“Sin embargo, cuando lo que se alega simplemente son motivaciones personales o incompatibilidades profesionales, las sanciones no son ejecutadas o se hace lo posible para solucionar la cuestión sin tener que recurrir a imponerlas. Es decir, a pesar de que el leitmotiv principal, casi obsesivo de determinados sectores políticos es la existencia de una única nación, la española, parece que en cuanto choca con la realidad tienen que recurrir a imponerla por la vía coercitiva. En definitiva, esta es la evidencia de una españolidad tan frágil que tienen miedo de que no se sostenga si no se aplican amenazas y sanciones. Por lo tanto, se trata de una norma erigida para acompañar a la normativa anterior.”
“Efectivamente, se logró un pequeño paso adelante, mínimo, a pesar de la consternación y el rechazo por parte de las fuerzas vivas de la españolidad y de los medios afines, pero eso no implica el deseado reconocimiento en pie de igualdad de las distintas federaciones nacionales que el BNG y otras fuerzas soberanistas de la nación reclamamos. Al respecto, esta es la cuestión que hoy trae a debate esta proposición de ley presentada por Esquerra Republicana, la obligación de participar las personas deportistas en las convocatorias de la federación estatal bajo la amenaza de sanciones y de prohibirles continuar compitiendo, unas repercusiones y sanciones que, como explica la exposición de motivos, solo se vienen aplicando cuando los motivos o las razones que el o la deportista alega son de carácter político o ideológico.”
“Se lograba incorporar en el artículo 48 un segundo punto, relacionado con la integración de las federaciones autonómicas en las estatales, que decía lo siguiente: «Sin embargo, las federaciones deportivas autonómicas podrán participar directamente en el ámbito internacional si la federación internacional correspondiente prevé su participación en el caso de modalidades o especialidades deportivas con arraigo histórico y social en su comunidad autónoma o bien en el caso de que la federación autonómica hubiera formado parte de una federación internacional antes de la constitución de la federación estatal correspondiente.» Es el caso, por ejemplo, de la selección nacional gallega de fútbol gaélico, que compite -- 30 of 109 -- PLENO Y DIPUTACIÓN PERMANENTE 19 de diciembre de 2023 internacionalmente en competiciones oficiales.”
“En ese momento decíamos que era un acto que permitía avanzar en el reconocimiento de la existencia de distintos pueblos y naciones integrados hoy en el Estado español y la diversidad lingüística que ello lleva asociado. Durante la tramitación de la norma que ahora se pretende reformar, la Ley 39/2022, del Deporte, también hubo avances muy tímidos en el sentido de reconocer la existencia de una realidad plurinacional en el Estado.”
“En definitiva, votaremos a favor da toma en consideración da proposición de lei presentada por Esquerra, pois constitúe un necesario paso adiante, pero seguiremos a loitar e a defender o dereito que se nega desde o Estado español ás nacións que teñen para competir internacionalmente coas súas propias seleccións, no noso caso, coa selección nacional de Galiza, porque o noso país no deporte brilla con luz propia e non se lle pode negar que o faga en todos os ámbitos. Moito obrigado. Gracias, señora presidenta. Al inicio de esta legislatura, hace solo dos meses, se aprobó la reforma del Reglamento de la Cámara para permitir intervenir en las distintas lenguas oficiales del Estado.”
“No entanto, iso non lle evitou as críticas e o acoso do españolismo, mais tamén, hai que dicilo, o recoñecemento de boa parte da afección galega pola súa lealdade ao seu país, ao seu pobo e pola súa valentía. Nacho finalizou a súa carreira deportiva profesional xogando no Compostela, a pesar do interese doutras equipas doutras partes do Estado. O seu soño era poder competir internacionalmente representando a Galiza, xogar coa selección galega. Mais non puido polo cumprido, alén do máis porque os Gobernos do Partido Popular proscribiron a mesma existencia dunha selección nacional da Galiza. Porén, si que puido Nacho estar no banco de adestradores xunto a Fernando Vázquez no partido amigábel da selección Galega de fútbol ante Uruguai no ano 2005 en San Lázaro. Finalizo.”
“E van permitirme que traia hoxe aquí un exemplo paradigmático do que denuncia a proposición de lei e como foi xa hai moitos anos do xogador de fútbol galego do Compostela, Nacho. Nacho, canteirán do celta, club con que subiu a primeira na temporada 86-87, en que xogou as seis seguintes, pasou en 92-93 ao Compostela, onde xogaría nove temporadas máis. Polo seu xogo, como lateral esquerdo na defensa, foi considerado polo naquela altura seleccionador como proposta para a Eurocopa de Inglaterra de 1995. Mais o xogador, ao coñecer as intencións do treinador, manifestou que non se identificaba coa selección española e que a súa ambición non era participar con ela. Para evitar a sanción, o seleccionador, despois de falar co futbolista galego e sabendo que non desexaba competir coa selección española, optou por non convocalo.”
“Mais, voltando ao tema concreto da participación nas eleccións estatais de xeito obrigatorio, resulta evidente que, nun contexto en que se segue a impedir a competición das distintas seleccións nacionais a nivel internacional, moitos deportistas, a pesar da súa conciencia e ideario, optan por participar na española para favorecer a súa carreira deportiva en exercicio das súas lexítimas expectativas persoais e profesionais. Negárense a participar, ademais de implicar o risco de sanción, implica tamén directamente a morte deportiva, debendo soportar as acedas críticas mediáticas, renunciar a beneficios económicos e problemas con patrocinadores, entre outras cuestións.”
“Por iso queremos aproveitar a intervención de hoxe para lembrar que se debe garantir a autonomía das federacións no seu ámbito e que non se pode pretender que sexan meras delegacións sen capacidade de decisión ou autoorganización. Isto é o que denuncia e, recentemente nos trasladou, por exemplo, a Federación Galega de Piragüismo, a máis importante na súa modalidade de todo o Estado español e aí están as medallas olímpicas para demostralo. Por iso reclamamos que o Consello Superior do Deporte faga uso da súa capacidade de supervisar estes procesos, que medie para esixir negociación e diálogo e que na súa facultade de supervisión dos estatutos resultantes garanta que, cando menos, se axusten aos mínimos legais, rexeitándoos en caso contrario.”
“Os e as deportistas non poden participar porque non se permite na súa selección nacional sen competicións internacionais oficiais salvo aqueles casos xa mencionados e, ademais, todos os que se negaren a facelo na selección española expóñense a sancións para alén de a unha limitación na práctica da carreira profesional. A preeminencia que se pretende dar ás federacións estatais tamén está a xerar na actualidade que graves problemas nos procesos de adaptación e integración das federacións autonómicas nas estatais aproveitando, nalgúns -- 29 of 109 -- PLENO Y DIPUTACIÓN PERMANENTE 19 de diciembre de 2023 casos, a renovación de estatutos para impor unha normativa que nin tan sequera respecta os mínimos previstos nesta nova Lei do Deporte.”
“Porén, cando o que se alega son meramente motivacións persoais ou incompatibilidades profesionais, as sancións non son executadas ou faise o posible para solucionar a cuestión sen ter que recorrer a impolas. Quere dicir, a pesar de que o leit motiv principal case obsesivo de determinados sectores políticos é a existencia dunha única nación, a española, parece que, unha vez que choca coa realidade, teñen que recorrer a impola pola vía coercitiva. En definitiva, isto é evidencia dunha españolidade tan fráxil, tan fráxil, que teñen medo de que non se sosteña se non foren aplicadas ameazas e sancións. Por tanto, trátase dunha norma erixida para acompañar a normativa anterior.”
“Efectivamente, logrouse un pequeno paso adiante, mínimo, case, a pesar da consternación e rexeitamento por parte da forza viva da españolidade en medios afíns, mais isto non implica o desexado recoñecemento en pé de igualdade das distintas federacións nacionais que o BNG e outras forzas soberanistas das nacións reclamamos. Relacionado con isto está a cuestión que hoxe trae a debate esta proposición de lei presentada por Esquerra Republicana de Catalunya, a obriga de participación para as persoas deportistas nas convocatorias da federación estatal baixo a ameaza de sanción e a prohibición de continuar a competir. Unhas repercusións e sancións que, como ben explica a exposición de motivos, só se veñen aplicando cando os motivos ou razóns que o ou a deportista alegan son de carácter político e ideolóxico.”
“Lográbase incorporar no artigo 48.2 referida á integración das federacións autonómicas nas estatais o seguinte: No entanto, as federacións deportivas autonómicas poderán participar directamente no ámbito internacional se a federación internacional correspondente prevé a súa participación no caso de modalidades ou especialidades deportivas con arraigo histórico e social da súa comunidade autónoma ou ben no caso de que a federación autonómica tivese formado parte dunha federación internacional antes da constitución da federación estatal correspondente, o que é o caso, por exemplo, pois da selección nacional galega de fútbol gaélico que compite internacionalmente en competicións oficiais.”
“Obrigado, señora presidenta. No comezo desta lexislatura, diso hai dous meses, foi aprobada a reforma do regulamento da Cámara para permitir intervir nas distintas linguas oficiais do Estado. Nesa altura, dicíamos que era un acto que permitía avanzar no recoñecemento da existencia de distintos pobos e nacións integradas hoxe no Estado español e da diversidade lingüística que a isto vai asociada. Durante a tramitación da norma que se pretende agora reformar, a Lei 39/2022 do Deporte, tamén se produciron avances moi tímidos no sentido de recoñecemento da existencia dunha realidade plurinacional neste Estado.”
“Por lo tanto, hay que actuar. Consideramos esta propuesta un comienzo, un primer paso, que habrá que mejorar en el trámite de enmiendas. Por lo tanto, el BNG va a votar a favor y va a trabajar para que pueda llegar a buen término. Muchas gracias.”
“¿Cuándo van a ser identificaciones improcedentes si continúan amparadas por la ley mordaza? Por lo tanto, una vez más hay que derogar la ley mordaza. Como decía, es necesario hacer una reforma más profunda del Código Penal para amparar la libertad de expresión porque, señor Santiago, usted sabe perfectamente que las limitaciones democráticas y las limitaciones a la libertad de expresión no arrancan de los Gobiernos del Partido Popular ni del año 2015. Son consustanciales al régimen del 78 y son consecuencia de una mal llamada Transición, que pactó tanto el Partido Socialista como el Partido Comunista. Quiero recordar que uno de los primeros casos, en 1980, fue el del cantautor gallego Suso Vaamonde, que fue condenado, por injurias a la nación por la letra de una canción, a seis años de prisión que pasó en el exilio.”
“Para revertir los recortes de la libertad de expresión sería necesario hacer una reforma más profunda del Código Penal, al tiempo -- 14 of 109 -- PLENO Y DIPUTACIÓN PERMANENTE 19 de diciembre de 2023 que se procede a derogar la llamada ley de la mordaza, que hay que recordar que fue una promesa electoral y un compromiso del Gobierno anterior del PSOE y de Unidas Podemos, aun incumplido infelizmente, desgraciadamente, en este momento. Cabe destacar que en la propuesta se introducen dos nuevos tipos referidos a los funcionarios públicos, que, fuera de los casos permitidos por la ley, realicen identificaciones, censuren o prohíban actos de protesta, pero si se mantuviese el resto de la legislación vigente, la pregunta es: ¿cuándo podrán aplicarse estos delitos?”
“Elimina, por ejemplo, las injurias a la Corona, pero mantiene las injurias a las Cortes Generales del artículo 496 y las injurias y calumnias con carácter general, al tiempo que derogaría las referidas a la reputación de las instituciones públicas. También en lo referido a las ofensas a la religión se quedan a medias, pues se refiere solo al artículo 525, y tampoco entra a revisar el artículo 510 sobre la apología del odio, entre otras cuestiones.”
“Nada de esto ha tenido en cuenta el Partido Popular en el año 2015, en que aprobó lo que podemos llamar las leyes de la mordaza, en plural, pues se incorporaban al ordenamiento jurídico español dos reformas del Código Penal junto con la nueva ley de seguridad ciudadana, que directamente permitían perseguir opiniones discrepantes e imponer penas y sanciones completamente desproporcionadas. Estamos hablando de un ataque directo a la libertad de expresión precisamente con el fin de intentar controlar y minimizar el descontento, la contestación y la movilización social. La propuesta que hoy debatimos propone derogar parte de los artículos del Código Penal incorporados en aquel momento, pero deja fuera otras cuestiones.”
“Consideramos esta proposta un comezo, un primeiro paso que haberá que mellorar no trámite de emenda e, por tanto, o BNG vai votar a favor e vai traballar para que poida chegar a bo termo. Moito obrigado. Gracias, señora presidenta. Según establece el derecho internacional, el ejercicio de la libertad de expresión solo se puede limitar de forma muy específica en aras de proteger fines legítimos cuando es manifiestamente necesario y con medidas proporcionales y lo menos intrusivas posible.”
“Como dicía, é preciso facer unha reforma máis profunda do Código Penal para amparar a liberdade de expresión porque, señor Santiago, vostede sabe perfectamente que as limitacións democráticas e as limitacións á liberdade de expresión non arrancan dos Gobernos do Partido Popular e non arrancan do ano 2015. Son consubstanciais ao réxime de 78 e son consecuencia dunha transición, dunha mal chamada transición que pactou tanto o Partido Socialista como o Partido Comunista. Eu quero lembrar un dos primeiros casos no ano 1980 ao cantor galego Suso Vaamonde foi condenado por inxurias á nación a seis anos de prisión que pasou no exilio pola letra dunha canción. Por tanto, hai que actuar.”
“Para reverter os recortes da liberdade de expresión sería preciso facer unha reforma máis profunda do Código Penal, ao tempo que se procede a derrogar a chamada Lei da mordaza, que temos que lembrar que foi unha promesa electoral e compromiso do Goberno anterior do PSOE e de Unidas Podemos, aínda incumprido infelizmente nesta altura. Cabe destacar que na proposta se introduzan dous novos tipos referidos aos funcionarios públicos que, fóra dos casos permitidos pola lei, realicen identificación, censuren ou prohiban actos de protesta. Mais se se mantiver o resto da lexislación vixente, a pregunta é cando poderán aplicarse estes delitos, cando van ser identificacións improcedentes se continúan amparadas pola Lei mordaza. Por tanto, máis unha vez, hai que derrogar a Lei mordaza.”
“A proposta que hoxe debatemos propón derrogar parte dos artigos do Código Penal incorporados naquela altura, mais deixa fóra outras cuestións. Elimina, por exemplo, as inxurias á Coroa, mais mantén as inxurias ás Cortes Xerais do artigo 496 e as inxurias e calumnias con carácter xeral, ao tempo que derrogaría os referidos á reputación das institucións públicas. Tamén no referido ás ofensas á relixión fican a medias, referíndose só ao artigo 525 e tampouco entra a revisar o 510 sobre apoloxía do odio, entre outras cuestións.”
“Grazas, señora presidenta. Segundo estabelece o Dereito Internacional, o exercicio da liberdade de expresión só pode limitarse de forma moi específica en aras de protexer fins lexítimos, cando é manifestamente necesario e con medidas proporcionais e o menos intrusivas posible. Nada disto tivo en conta o Partido Popular. En 2015, o PP aprobou o que podemos chamar de «Leis da mordaza», en plural, pois incorporaba ao seu ordenamento xurídico español dúas reformas do Código Penal xunto coa nova Lei de Seguranza Cidadá que directamente permitían perseguir opinións discrepantes e impor penas e sancións completamente desproporcionadas. Estamos falando dun ataque directo á liberdade de expresión precisamente co fin de tentar controlar e minimizar a contestación ou descontento e a contestación e a mobilización social.”
“Y, evidentemente, para aquellas personas también que, trabajando en ese sector, creemos que es de justicia que puedan ver reducida su edad de jubilación para minimizar precisamente la posibilidad de acabar padeciendo silicosis. Insisto, es de justicia y, por lo tanto, le reclamamos agilidad a este respecto. Muchas gracias.”
“y hay sentencias posteriores en la misma línea para la misma actividad que serían también de aplicación para empresas excluidas. Tenemos el caso de empresas de Porriño, de Pavimentos Grupimar, Euroroca, Granitos Ibéricos, Peargal Center, etcétera, casos en que también se produjeron sentencias similares. Por lo tanto, lo que le estamos pidiendo no es buena voluntad, sino soluciones; soluciones prácticas y rápidas para abordar la situación de esas personas que ya se ven afectadas por la silicosis, que ven en riesgo su propio sustento, porque es que, efectivamente, pueden quedar sin trabajo si no hay un puesto de trabajo que no esté expuesto al polvo de sílice.”
“Por lo tanto, yo creo que la Administración de la Seguridad Social tendría la oportunidad de actuar de manera muy ágil -- 47 of 92 -- PLENO Y DIPUTACIÓN PERMANENTE 13 de diciembre de 2023 para que esto sea de aplicación genérica, sin esa necesidad de obligar a los trabajadores y trabajadoras a recurrir al ámbito judicial. En concreto, en lo relativo al reconocimiento de los coeficientes reductores para puestos de trabajo de planta de elaboración y tratamiento de los minerales y rocas, una sentencia de la Sala de lo Contencioso-Administrativo del Tribunal Superior de Justicia del 24 de marzo de 2023 acaba de dar la razón a los trabajadores y les reconoce la aplicación del coeficiente reductor en edad de jubilación a los trabajadores, en este caso, de la empresa Amilo S.A.”
“Pero con esta generalización que hace usted no nos queda claro, más bien nos queda la duda, de si la circunstancia específica de la que estamos hablando de los trabajadores de la piedra, del granito, de la de la pizarra o de las marmoleras se van a ver incorporados a esta posible adaptación que se haga del real decreto que actualmente regula la aplicación de coeficientes reductores. Pero, insisto, además, en que hoy ya se están produciendo, tanto en el caso de la incapacidad permanente total como en el caso de los coeficientes reductores, sentencias que reconocen a los trabajadores tanto la incapacidad como los coeficientes reductores.”
“Y el BNG está de acuerdo en que hay que hacer un trabajo de prevención. Estamos de acuerdo en que debe funcionar de manera más activa todo ese trabajo, tanto preventivo como de vigilancia de la propia Inspección de Trabajo, pero ahora estamos hablando de qué solución se les da a las personas que ya se ven afectadas por silicosis. En segundo lugar, en relación con los coeficientes reductores, usted habla de que esto se va a abordar en el marco de la adaptación del Real Decreto 1698/2011. Y, claro, una de las hipótesis son los coeficientes reductores en función de circunstancias objetivas, que sería el caso.”
“Señora ministra, le agradezco su sensibilidad y su buena disposición, pero, al mismo tiempo, lamento su falta de concreción y su vaguedad en lo que se refiere a la solución a una situación que debe tener propuestas concretas sobre la mesa lo más rápidamente posible, porque —insisto— estamos hablando de cuestiones como que la actual normativa no reconoce la incapacidad permanente total con el diagnóstico de la silicosis que no concurre con otras enfermedades. También es cierto, al mismo tiempo, que ese trabajador o trabajadora es apartado de la zona de riesgo, y les recordamos que, en la inmensa mayoría de los casos, no existen puestos de trabajo que no estén expuestos al polvo de sílice. Por lo tanto, esa persona queda sin sustento y queda sin un puesto de trabajo y sin la protección adecuada en relación con una enfermedad profesional.”
“Por tanto, o que lle estamos pedindo non é boa vontade, senón solucións, e solucións prácticas e rápidas para abordar a situación daquelas persoas que xa se ven afectadas pola silicose, que ven en risco o seu propio sustento, porque efectivamente poden quedar sen emprego se non hai un posto de traballo que non estea exposto ao po de sílice e evidentemente tamén para que as persoas que, traballando nese sector, cremos que é de xustiza que poidan ver reducida a súa idade da xubilación para minimizar precisamente a posibilidade de acabar padecendo silicose. Insisto, é de xustiza e, polo tanto, reclamámoslle axilidade a este respecto. Moito obrigado. Gracias, señor presidente.”
“En concreto, no relativo recoñecemento de coeficientes redutores para postos de traballo de planta de elaboración e tratamento dos minerais e rochas, unha sentenza da Sala do Contencioso Administrativo do Tribunal Superior de Xustiza de Galiza do 24 de marzo de 2004, ben dada razón aos traballadores e xa recoñece o dereito á aplicación de coeficiente redutor e de idade de xubilación aos traballadores, neste caso da empresa Ramilo, S. A. E hai sentenzas posteriores na mesma liña e para a mesma actividade que serían tamén de aplicación a empresas excluídas. Temos o caso de empresas do Porriño, Pavimentos Grupo Imar, Euroroca, Granitos Ibéricos, Peargal Center, etc. en que tamén se produciron sentenzas similares.”
“Pero eu insisto ademais en que hoxe xa se están producindo, tanto no caso da incapacidade permanente total como no caso dos coeficientes redutores, o que se están producindo son sentenzas que recoñecen aos traballadores tanto a incapacidade como os coeficientes redutores. Por tanto, creo que a Administración da Seguridade Social tería oportunidade de actuar de maneira moi áxil para que sexa de aplicación xenérica sen esa necesidade de obrigar os traballadores e as traballadoras a recorrer o ámbito xudicial.”
“E, en segundo lugar, porque en relación cos coeficientes redutores, vostede fala de que isto se vai abordar no marco da adaptación do Real decreto 1698/2011, que, claro, unha das hipóteses son os coeficientes redutores en función pois de circunstancias obxectivas, que sería o caso. Mais, con esa xeneralización que fai vostede, non nos queda claro, mais ben fica a dúbida, de se a circunstancia específica da que estamos falando dos traballadores da pedra, do granito, da lousa, das marmoreiras, se van ver incorporados a esa posíbel adaptación que se faga do Real decreto que actualmente regula a aplicación de coeficientes redutores.”
“Por tanto, efectivamente, esa persoa queda sen sustento porque queda sen un posto de traballo, sen a protección adecuada en relación cunha -- 46 of 92 -- PLENO Y DIPUTACIÓN PERMANENTE 13 de diciembre de 2023 enfermidade profesional. E eu estou de acordo, o BNG está de acordo, en que hai que facer un traballo de prevención. Estou de acordo, estamos de acordo, en que debe funcionar de maneira máis activa todo ese traballo tanto preventivo como de vixilancia da propia inspección de traballo. Mais agora estamos falando de que solución se lle dá ás persoas que xa se ven afectadas por sílices.”
“Grazas, señor presidente. Señora ministra, agradezo a súa sensibilidade, a súa boa disposición, mais ao mesmo tempo, pois, lamento a súa falta de concreción, a súa vaguidade en canto a solución a unha situación que debe ter propostas concretas sobre a mesa o máis rapidamente posíbel porque, eu insisto, estamos falando de cuestións como que a actual normativa non recoñece a incapacidade permanente total co diagnóstico da silicose se non concorre con outras enfermidades, mais esixe ao mesmo tempo que ese traballador ou traballadora sexa afastado da zona de risco e lembramos que na inmensa maioría dos casos non existen postos de traballo que non estean expostos ao po de sílice.”
“... como a aplicación destes coeficientes redutores. Moito obrigado. … como la aplicación de estos coeficientes reductores. Muchas gracias.”
“Para reclamar la homologación y equiparación, la CIGA, la Confederación Intersindical Galega, que es el principal sindicato de representación del sector en Galicia, ha presentado ya diversos escritos ante la Administración de la Seguridad Social, pero continúan sin aplicarse estos coeficientes reductores. Es más, distintas sentencias judiciales ya reconocen esa equiparación. Sin embargo, la Seguridad Social sigue sin reconocerlo de forma general. Todo esto nos lleva, señora ministra, a reclamar que haya un cambio de criterios por parte de la Administración de la Seguridad Social para aplicar tanto el reconocimiento de la incapacidad permanente de silicosis…”
“Fíjese, señora ministra, en Lugo y Ourense se reconoce ya por convenio colectivo la aplicación de coeficientes reductores en el caso de la pizarra. Sin embargo, no están equiparados a los que se aplican en la minería interior, y esto es una discriminación que carece de sentido. En el caso del granito solo se permite la aplicación en el caso de la extracción, pero no en las actividades relacionadas con la transformación de material en fábricas y marmoleras, cuando la exposición ambiental al polvo de sílice es semejante a los que se aplican y no están equiparados a los de la minería interior. Por estas incongruencias, hay empresas en las que, a pesar de que su actividad se integra dentro del sector del mármol y de la piedra, no se reconoce a sus trabajadores y trabajadoras la aplicación de coeficientes reductores.”
“Como decía, en el Real Decreto 1299/2006, de 10 de noviembre, por el que se aprueba el cuadro de enfermedades profesionales, se establecen sistemas para la notificación y registro y se reconoce la silicosis como enfermedad profesional, y también se establecen una serie de profesiones en las que se da por descontada su relación intrínseca con la acumulación de polvo de sílice en los pulmones y que, por tanto, acabará causando la enfermedad. No obstante, a la hora de aplicar los coeficientes reductores para la edad de jubilación, el sector de transformación y extracción de piedra, granito y marmolista se encuentra con muchas reticencias y problemas por parte de la Seguridad Social para lograr el reconocimiento de esos coeficientes reductores y, por ello, también deben recurrir a la vía judicial para obtener ese derecho.”
“Otro de los asuntos que afecta a este colectivo y que requiere atención urgente es lo relativo a la asignación de coeficientes reductores de la edad de jubilación adecuados a las personas trabajadoras del sector de la extracción y, sobre todo, aquellas con alto contenidos de sílice, como son el granito y la pizarra. En este sentido, en 2009 se aprobó aquí, en el Congreso de los Diputados, a instancia del BNG y por unanimidad, una proposición de ley en la que se instaba al Gobierno a la asignación de coeficientes reductores a la edad de jubilación de los trabajadores del sector, pero más de diez años después no se ha hecho nada en este sentido.”
“Sin embargo, existe amplia jurisprudencia e incluso resoluciones internas en las que se insta a considerar a la persona trabajadora en estos casos como inhabilitada para su profesión habitual y, por lo tanto, debe proceder al reconocimiento de una incapacidad total. Pero, insisto, el trabajador debe recurrir a la vía judicial para su reconocimiento. Esta sería, por tanto, la primera de las reclamaciones: el reconocimiento de la incapacidad a los trabajadores diagnosticados de silicosis, atendiendo a su pronóstico de evolución y a la imposibilidad de reubicarlos en otro puesto libre de polvo de sílice.”
“Por eso es injusto que una persona trabajadora diagnosticada de silicosis de primer grado, junto con una de las enfermedades referidas en el artículo 45 de dicha orden, por ejemplo, bronconeumopatía crónica, cardiopatía orgánica o cuadro de tuberculosis, se equipara a un segundo grado y puede acceder a la incapacidad permanente, pero uno de solo primer grado no puede continuar trabajando y no tiene acceso a la incapacidad permanente. Esto, de hecho, lo más habitual que provoca es que, al no existir un puesto exento de polvo, el empresario extingue la relación laboral por causas objetivas con la indemnización correspondiente, y el trabajador queda sin protección por contingencia profesional y en el paro.”
“Claro, pero el trabajador tampoco puede continuar trabajando, ya que, según la orden del 9 de mayo de 1962, estos trabajadores deberían ser trasladados a otros puestos dentro de la misma empresa para evitar la progresión de la enfermedad, es decir, a un puesto donde no haya el riesgo de inhalación, lo que difícilmente puede suceder en una empresa dedicada -- 43 of 92 -- PLENO Y DIPUTACIÓN PERMANENTE 13 de diciembre de 2023 a las extracción o transformación de granito o pizarra, donde no hay puestos de trabajo no expuestos al polvo.”
“En todo caso, se trata de una situación que hay que abordar seriamente por parte de las administraciones públicas, con toma de medidas legales, laborales y socioeconómicas que incidan en las mejoras de las condiciones laborales de los trabajadores del sector. Uno de los principales problemas a los que se enfrentan las personas con silicosis es el acceso a la incapacidad permanente total, ya que, según establece el artículo 45 de la Orden Ministerial del 15 de abril de 1969, que regula la aplicación y el desarrollo de las prestaciones de invalidez de Régimen General de la Seguridad Social, el primer grado de silicosis sin enfermedad intercurrente no es suficiente para el reconocimiento de la incapacidad permanente.”